Zaman zaman dinleyip mutlu oluyorum, bir tuhaf oluyorum, hafif gülümsüyor biraz hüzünleniyorum. Ne garip!

Hababam Sınıfı Filminden — Son Verdim – Adile Naşit

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Hababam Sınıfı Filminden — Sen Gidince – Adile Naşit

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Gülen Gözler Filminden — Veriyor musun – Şener Şen

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Ne haber – Kemal Sunal

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Bu şarkıyı söyleyen bir İspanyol çingenesi. Şarkıyı söylediği sırada 17 yaşında. İnsan hayret ediyor, on yedi yaşının tazeliğinde, gençliğin hoppala halinde bu hüzün nasıl yüklendi bu sese diye. Yanık bir ses, alıp götüren bir ses. Onlarca kere peş peşe dinlenebilecek bir şarkı.

Tony Gatlif’in Vengo filminde kullanılan Naci En Alamo adlı şarkı. Söyleyen: Remedios Silva Pisa

Konumuz Tuva Müziği ve Tuva Gırtlak Sanatçıları. Tuva Cumhuriyeti hakkında bilgileri yazının ilerleyen bölümlerinde vereceğim. İlk önce Tuvalıların müziklerinden bahsedelim.

Şamanist olan Tuva’lar, farklı gırtlak yapılarından dolayı melodik olarak garip ve tiz sesler çıkarabilmektedirler. Bir çalgı aletinden çıkıyormuş hissi veren bu seslerin insan ruhuna işleyen ve etkileyen bir yapısı vardır. Özellikle aynı anda birkaç ses çıkarabilmeleri oldukça etkileyicidir. Kongar-ool Ondar adlı sanatçı ve Huun Huur Tu adlı gurup Tuva Gırtlak Sanatçılarının en duyulmuşlarındandır.

Ondar’ın Tuva Groove albümünden “Bolur daa-bol, bolbas daa-bol” adlı şarkı:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Huun Huur Tu – Kongurai

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Vikipedi’nin dediğine göre: Tuva’lar Kırgızlar’ın doğusunda, “Küçük Deniz”in (Muhtemelen Baykal Gölü) güneyinde ve Uygurlar’ın kuzeyinde bulunmaktadır. Bugün de Tuvalar buralarda oturmaktadırlar ve buraya da Tannu-Tuva denilmektedir.

Tuva Cumhuriyeti, 1914′te Ruslar tarafından işgal olunmuş ve yeniden 1921′de Cumhuriyet olarak bağımsızlığını tekrar kazanmıştır. Tannu Tuva adlı Halk Cumhuriyeti kurulmuştur. 1926′da adı Tuva Halk Cumhuriyeti’ne dönüşmüştür. Ülke 17 Ağustos 1944′te yeniden Ruslar tarafından işgal olunmuştur. önceleri Muhtar bölge olarak, 1965′ten itibaren de muhtar cumhuriyet olarak yerini almıştır. Halen Rusya’nın oluşumunda muhtar cumhuriyet olarak yer almaktadır.

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Tırnakların ipeği çizdi beyaz
Parmaklarımın arasından akıyordu.
Dansı sürüyordu büyücülerin titrek
Ne yana kanatlansam o yana uçuyordu Şalamar

Saklandığı gecede gizli ayaz
Saçlarının arasından esiyordu
Zehir sızıyordu yalnızlığından soğuk
Ne yana kanatlansam o yana uçuyordu Şalamar

Şalamar… Şalamar…
Firardasın tersine
Yinede eteklerin geçmiyor başına
Şalamar!

Pencerelerine resim yapıştırmış cüceler
Dünya diye seyrettiğin odanda.
Dokundular fırladın yataklardan
“Basubadelmevt”

Tersine akıttın nehirleri çığlık çığlığa
Kuyularda yüzümüzü gördük.
Saçlarımızı aradık. Gitar sololar..

Şalamar..
Ah! Şalamar..

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

“Ala beledil mahbub” adlı şarkısı:                 

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

“Tholatheya el mokadasa” (tala’al bedru) 

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

“Walla zaman ya selahi”                         

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

SANATI ve SANATÇI KİŞİLİĞİ

Ümmü Gülsüm, konserlerinde sahnenin ortasına oturur ve arkasındaki büyük orkestranın okuyacağı şarkının giriş bölümünü seslendirmesini bekler. Orkestrasında ud, keman, kanun gibi klasik sazların yanında akordeon ve özellikle 1960’larda elektro gitar, org da yerini alır.

Sanatçının sahneye gelmesiyle seyirciler çılgınca tezahürat yaparlar, övgü dolu sözlerle onu yüceltirler. Salonda bulunanların onu gördüklerinde ayağa kalkarak bağıra çağıra övgüleri hiç şaşırtıcı değildir. Halk istisnasız tüm konserlerinde Ümmü Gülsüm’e olan hayranlığını, sevgisini bu şekilde gösterir. Sanatçı, seyircilerini sahnede elinde eksik olmayan mendiliyle, mahcup gülümsemesiyle, selamlar, sakinleştirmeye çalışır. Konserlerinde halkın arasından sahneye fırlayıp onun elini öpen hayranlarının sayısı hiç de az değildir.

Salondakiler Ümmü Gülsüm’ün şarkılarını dikkatle dinler, çoğu zaman kendilerinden geçercesine alkışlarlar. Bu alkışlar ve tezahüratlar şarkısını söylerken de beğenilen bölümlerde yinelenir çoğu zaman orkestra şarkıya ara vererek salonun sessizleşmesini, halkın sakinleşmesini bekler Ümmü Gülsüm de mahcup bir eda ile halkı sakinleştirmeye çalışır.

Ümmü Gülsüm’ün bir bakışıyla, hafif bir el işaretiyle herbirisi kendi enstrumanını en iyi çalan ustalardan oluşan orkestra aynı bölümü tekrar çalar. Böylece 30-40 dakikada bitmesi gereken şarkı bir saatte bazen daha uzun sürede biter.

Yazının devamı ve daha detaylı bilgi için -okumaya devam et – linkini tıklayın..

…yazının devamını okumak için tıklayın.